اتحادیه بینالمللی علوم زمین (IUGS)، کوه آتشفشانی دماوند را در فهرست یکصد سایت برتر میراث زمینشناختی جهان قرار داد.
این اعلام روز جمعه ۱۵ آبان ۱۴۰۵ (۶ نوامبر ۲۰۲۶) در رویداد میراث زمینشناختی در شهر لوله، در منطقه آلگاروِ پرتغال، انجام شد. میزبان این رویداد ژئوپارک جهانی یونسکوی آلگاروِنسیس بود.
دکتر علیرضا آمریکاظمی، رئیس شبکه ژئوپارکهای جهانی یونسکوی ایران و نایبرئیس کمیته ملی علوم زمین و ژئوپارکهای کمیسیون ملی یونسکو، این خبر را به ایسنا داد. او گفت: «پرونده دماوند را من و دکتر جمشید حسنزاده، از کالج گلندیل کالیفرنیا، تهیه کردیم و سال گذشته به IUGS فرستادیم. در این مدت مدارک لازم را در اختیار داوران گذاشتیم و از پرونده دفاع کردیم. روز ۱۵ آبان ۱۴۰۵ در آلگاروِ پرونده را ارائه کردم و IUGS دماوند را رسماً به عنوان سایت برگزیده جهانی معرفی کرد.» دماوند در این فهرست با شماره ۲۵۲ و در گروه آتشفشانشناسی ثبت شده است.
آمریکاظمی درباره اهمیت علمی این اتفاق به ایسنا گفت: «دماوند باارتفاع ۵۶۱۰ متر بلندترین قله خاورمیانه است. بزرگترین آتشفشان چینهای شناختهشدهای هم هست که در میانه یک قاره شکل گرفته است. در محیطهای زمینساختی مثل البرز، فعالیت آتشفشانی معمولاً کوتاه و کوچک است. دماوند در چنین محیطی حدود ۱٫۸ میلیون سال فعال بوده و جوانترین فورانهای آن به حدود ۷۳۰۰ سال پیش برمیگردد. همین آن را برای دانشمندان دنیا به نمونهای کمنظیر تبدیل کرده است.»
او افزود: «پهنای این آتشفشان ۲۵ کیلومتر است و توالی کامل فورانهایش حفظ شده است. ویژگی کمیاب دیگر دماوند این است که پس از حدود ۲۰۰ هزار سال توقف، دوباره فعال شد و مخروط تازهای کمی در جنوبغربی دهانه قدیمی ساخت. به همین دلیل بخشهایی از آتشفشان قدیمی هنوز در دامنههای شرقی و شمالی دیده میشود. دماوند آزمایشگاهی طبیعی برای شناخت آتشفشانهای درونصفحهای و خطرهای آتشفشانی در کوهستانهای فعال است.»
شما چه نظری دارید؟